საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტი (PHIG) ამ იპკ რესურსების ბიბლიოთეკას ქართველი ჯანდაცვის პროფესიონალებისთვის აქვეყნებს. ქვემოთ მოცემულ თითოეულ რესურსს აქვს სრული ვებგვერდი ქართულ და ინგლისურ ენებზე სრული ტექსტით, მტკიცებულებებზე დაფუძნებული რეკომენდაციებითა და ცხრილებით — შინაარსის სანახავად PDF საჭირო არ არის.
ეფექტიანი იპკ მულტიმოდალურ სტრატეგიას საჭიროებს: მტკიცებულებებზე დაფუძნებული სახელმძღვანელოები, მომზადებული პერსონალი, აქტიური ზედამხედველობა, მონიტორინგი და უსაფრთხოების კულტურა. ეს რესურსები ამ სტრატეგიის ყველა ელემენტს უჭერს მხარს — ჯანმო-ს იპკ-ის ძირითად კომპონენტებთან და ქართულ ეროვნულ სტანდარტებთან შესაბამისობით.
იპკ რესურსები — დააჭირეთ სრული ტექსტის სანახავად
ხელის ჰიგიენა
ჯანმო-ს 5 მომენტი ხელის ჰიგიენისთვის
როდის ჩატარდეს ხელის ჰიგიენა პაციენტის მოვლისას — 5 მომენტის ჩარჩო, პაციენტის ზონის კონცეფცია, ანტისეპტიკის განთავსება და შესრულების მონიტორინგი.
სრული ტექსტი პრაქტიკის პოსტერიროგორ დავიმუშაოთ და დავიბანოთ ხელები — ტექნიკა
ჯანმო-ს ეტაპობრივი ტექნიკა ანტისეპტიკითა და საპნით დაბანისთვის, ხანგრძლივობით; როდის რომელი მეთოდი; ქართული პოსტერები.
სრული ტექსტი + პოსტერისიფრთხილის ზომები
სტანდარტული სიფრთხილის ზომები
იპკ-ის მინიმალური ზომები ყველა პაციენტისთვის ნებისმიერ გარემოში: დაცვის საშუალებების შერჩევა, უსაფრთხო ინექციები, ბასრი საგნები, თეთრეული, ნარჩენები და გარემოს დასუფთავება.
სრული ტექსტი პრაქტიკის სტანდარტიგადაცემაზე დაფუძნებული ზომები
კონტაქტური, წვეთოვანი და აეროგენული ზომები — ჩვენებები, დაცვის საშუალებები, პალატის მოთხოვნები, ხანგრძლივობა და იზოლაციის პოსტერები სამივე კატეგორიისთვის.
სრული ტექსტი + პოსტერები იპკ პოსტერირესპირაციული ჰიგიენა და ხველის ეტიკეტი
რესპირაციული ჰიგიენის ნაბიჯები პაციენტებისთვის, ვიზიტორებისა და პერსონალისთვის; ინფორმაციის განთავსების მოთხოვნები; გრიპის, COVID-19-ისა და აფეთქებების პერიოდში.
სრული ტექსტი + პოსტერიპათოგენების მართვა
MRSA — ეპიდემიოლოგიური მართვა
სკრინინგის კრიტერიუმები, კონტაქტური ზომები, დეკოლონიზაციის ოქმი (ცხვირი/კანი/პირის ღრუ), გარემოს დასუფთავება, აფეთქების განმარტება და რეაგირება.
სრული ტექსტი მართვის ოქმიClostridioides difficile — მართვა
CDI-ის შემთხვევის განმარტებები, საპნითა და წყლით დაბანის გადამწყვეტი როლი (არა ანტისეპტიკი), სპოროციდული დეზინფექცია ჰიპოქლორიტით, ანტიბიოტიკების მართვა და აფეთქების კონტროლი.
სრული ტექსტიზედამხედველობა და შეფასება
წერტილოვანი პრევალენტობის კვლევის (PPS) ოქმი
ჯანმო-სთან შესაბამისი PPS მეთოდოლოგია ჯანდაცვასთან ასოცირებული ინფექციების ტვირთის შესაფასებლად: შემთხვევის განმარტებები, ეტაპობრივი სახელმძღვანელო, მონაცემთა ანალიზი და ეროვნული შედარება.
სრული ტექსტი შეფასების ინსტრუმენტიიპკ შეფასების ჩარჩო
ჯანმო-ს იპკ-ის რვა ძირითადი კომპონენტის შეფასების ინსტრუმენტი ქართული დაწესებულებებისთვის: შეფასების მეთოდოლოგია, ძირითადი ინდიკატორები, ხარვეზების ანალიზი და კავშირი აკრედიტაციასთან.
სრული ტექსტიდამატებითი საცნობარო დოკუმენტები
პათოგენ-სპეციფიკური მართვის დამატებითი ოქმები (გრიპი, წითელა, წითურა, ყივანახველა, მენინგიტი, დიფთერია, შიგელოზი, მონონუკლეოზი, ქუნთრუშა, SARS, Acinetobacter, Klebsiella, Pseudomonas) და ჯანმო-ს იპკ დანერგვის სახელმძღვანელოები ქართულად ხელმისაწვდომია NCDC-ში. PHIG ამზადებს მათ ორენოვან გვერდებს — დაუკავშირდით PHIG-ს კონკრეტული ოქმის მოსათხოვად.
CLABSI პრევენციის პაკეტი
ჩადგმის 5-ელემენტიანი პაკეტი, მოვლის პაკეტი და NHSN-ის ზედამხედველობის განმარტება ცენტრალურ კათეტერთან ასოცირებული სისხლის ინფექციებისთვის.
სრული ტექსტი პრევენციის პაკეტიCAUTI პრევენციის პაკეტი
საშარდე კათეტერის ჩვენებები, სტერილური ჩადგმის ტექნიკა, დახურული დრენაჟის მოვლა და CAUTI-ის ზედამხედველობის განმარტება.
სრული ტექსტი პრევენციის პაკეტიVAP პრევენციის პაკეტი
ინტენსიური თერაპიის 5-ელემენტიანი პაკეტი: საწოლის თავის აწევა, სედაციის ყოველდღიური შეწყვეტა, პირის ღრუს ქლორჰექსიდინი, სუბგლოტური დრენაჟი და სპონტანური სუნთქვის ტესტი.
სრული ტექსტი შრომის უსაფრთხოებაბასრი საგნების უსაფრთხოებისა და ნემსით დაზიანების ოქმი
ბასრ საგნებთან უსაფრთხო მოპყრობის წესები, განთავსება UN3291 კონტეინერებში, ექსპოზიციის შემდგომი მართვა აივ/HBV/HCV-ზე და PEP ოქმები.
სრული ტექსტიASF-ის პაციენტის უსაფრთხოების პოსტერები
პაციენტის უსაფრთხოების 10 პოსტერი — უფასო, A4, დასაბეჭდად მზა, ქართულად და ინგლისურად
ხელის ჰიგიენა (5 მომენტი, ანტისეპტიკი, დაბანა, „მკითხეთ“), ინფექციის გადაცემის გზები (კონტაქტური, წვეთოვანი, აეროგენული), დაცემის პრევენცია და ანტიბიოტიკების მართვა. PDF ჩამოტვირთვა, QR კოდი ყველა პოსტერზე. ნებისმიერ დაწესებულებას შეუძლია უფასოდ დაბეჭდოს — შეინარჩუნეთ ASF-ის ნიშანი.
დოკუმენტები ამ განყოფილებაში
| დოკუმენტი | ერთი წინადადებით |
|---|---|
| ბასრი ინსტრუმენტების უსაფრთხოება და ნემსით დაზიანების ოქმი | ბასრი საგნების უსაფრთხოების ოქმი ჯანდაცვის მუშაკებს იცავს ნემსითა და ბასრი საგნებით დაზიანებისგან — და B, C ჰეპატიტისა და აივ-ისგან — უსაფრთხო მოწყობილობების, უსაფრთხო განთავსების, ვაქცინაციისა და ექსპოზიციის შემდგომი მკაფიო გეგმის მეშვეობით. |
| ხელოვნურ ვენტილაციასთან ასოცირებული პნევმონიის პრევენცია (VAP) | VAP პაკეტი მექანიკურ ვენტილაციაზე მყოფ პაციენტებში პნევმონიას ამცირებს რამდენიმე თანმიმდევრული ზომით: საწოლის თავის აწევა, სედაციის ყოველდღიური გადახედვა და ვენტილაციიდან მოხსნის შეფასება, პირის ღრუს მოვლა და სასუნთქი გზებისა და აღჭურვილობის სწორი მართვა. |
| ცენტრალურ ვენურ კათეტერთან ასოცირებული სისხლის ინფექციის პრევენცია (CLABSI) | CLABSI პაკეტი მტკიცებულებებზე დაფუძნებული ნაბიჯების მცირე ნაკრებია, რომელიც ყოველ ჯერზე ერთად შესრულებისას ცენტრალური ვენური კათეტერით გამოწვეულ სისხლის ინფექციებს აცილებს თავიდან: ჩადგმისას და მოვლის მთელ პერიოდში. |
| შარდის კათეტერთან ასოცირებული ინფექციის პრევენცია (CAUTI) | CAUTI პაკეტი საშარდე კათეტერთან დაკავშირებულ საშარდე გზების ინფექციებს აცილებს თავიდან: ჩადგმა მხოლოდ საჭიროებისას, ასეპტიკურად, დახურული დრენაჟის სისტემის შენარჩუნება და რაც შეიძლება ადრე ამოღება. |
| სასუნთქი გზების ჰიგიენა და ხველის ეტიკეტი | რესპირაციული ჰიგიენა და ხველის ეტიკეტი ამცირებს რესპირაციული ინფექციების გავრცელებას მოსაცდელებსა და პალატებში: ხველისა და ცემინების დაფარვა, ხელსახოცებისა და ნიღბების გამოყენება, ხელების დამუშავება და შესაძლებლობისას დისტანციის დაცვა. |
| ინფექციის პრევენციისა და კონტროლის შეფასების ჩარჩო | იპკ შეფასების ჩარჩო დაწესებულებას ეხმარება, შეაფასოს ინფექციის პრევენციის პროგრამა ჯანმო-ს ძირითადი კომპონენტებით — პროგრამა, სახელმძღვანელოები, სწავლება, ზედამხედველობა, მულტიმოდალური სტრატეგიები, მონიტორინგი, დატვირთვა და გარემო — და დაგეგმოს გაუმჯობესება. |
| წერტილოვანი პრევალენტობის კვლევის ოქმი | წერტილოვანი პრევალენტობის კვლევა ერთ დღეს ითვლის, რამდენ სტაციონარულ პაციენტს აქვს ჯანდაცვასთან ასოცირებული ინფექცია და რამდენი იღებს ანტიბიოტიკს. |
| Clostridioides difficile — ეპიდემიოლოგიური მართვა | Clostridioides difficile იწვევს დიარეასა და კოლიტს, განსაკუთრებით ანტიბიოტიკების გამოყენების შემდეგ. |
| MRSA — ეპიდემიოლოგიური მართვა | MRSA არის Staphylococcus aureus, რეზისტენტული გავრცელებული ბეტა-ლაქტამური ანტიბიოტიკების მიმართ. |
| გადაცემის გზაზე დაფუძნებული სიფრთხილის ზომები — კონტაქტური, წვეთოვანი და აეროგენული | როცა პაციენტს აქვს ან შესაძლოა ჰქონდეს კონტაქტით, წვეთებით ან ჰაერით გადამდები ინფექცია, სტანდარტულ ზომებს ემატება დამატებითი ზომები: ცალკე პალატა ან კოჰორტირება, სპეციფიკური დაცვის საშუალებები და გადაადგილების შეზღუდვა. |
| სტანდარტული სიფრთხილის ზომები | სტანდარტული სიფრთხილის ზომები ინფექციის კონტროლის ძირითადი პრაქტიკაა, რომელიც ყველა პაციენტთან გამოიყენება, მიუხედავად იმისა, ცნობილია თუ არა ინფექცია: ხელის ჰიგიენა, დაცვის საშუალებები რისკის მიხედვით, რესპირაციული ჰიგიენა, უსაფრთხო ინექციები, დასუფთავება და აღჭურვილობის, თეთრეულისა და ნარჩენების უსაფრთხო მოპყრობა. |
| ხელის დამუშავებისა და დაბანის ტექნიკა | სწორი ტექნიკა ისევე მნიშვნელოვანია, როგორც დრო: ანტისეპტიკმა ხელის ყველა ზედაპირი უნდა დაფაროს 20–30 წამის განმავლობაში, ხელის დაბანამ კი 40–60 წამი უნდა გასტანოს, ჯანმო-ს ეტაპობრივი მეთოდით, რომელიც პოსტერებზეა ნაჩვენები. |
| WHO ხელის ჰიგიენის 5 მომენტი | ჯანმო-ს „ხუთი მომენტი“ ჯანდაცვის მუშაკებს ზუსტად ეუბნება, როდის უნდა დაიმუშაონ ხელები: პაციენტთან შეხებამდე, სუფთა ან ასეპტიკურ პროცედურამდე, ბიოლოგიურ სითხეებთან ექსპოზიციის რისკის შემდეგ, პაციენტთან შეხების შემდეგ და პაციენტის გარემოსთან შეხების შემდეგ. |
როგორ გამოვიყენოთ და დავიმოწმოთ ბიბლიოთეკა
თითოეული ჩანაწერი საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტის მიერ მომზადებული მიმოხილვაა, ბმულით საქართველოს საკანონმდებლო მაცნეზე (matsne.gov.ge) გამოქვეყნებულ ოფიციალურ ტექსტზე, სადაც ასეთი არსებობს. ოფიციალურ ტექსტს ყოველთვის აქვს უპირატესობა. რეკომენდებული ციტირება: საქართველოს საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ინსტიტუტი. [გვერდის სათაური]. თბილისი: PHIG; 2026. ხელმისაწვდომია: [გვერდის მისამართი].